ভাৰতীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান-গুৱাহাটীৰ (আইআইটি-জি) গৱেষকসকলে খৰাং-জনিত পানীৰ চাপৰ সন্মুখীন হ’লে উদ্ভিদৰ প্লাম্বিং ব্যৱস্থাই কেনে আচৰণ কৰে সেই বিষয়ে অধ্যয়ন কৰিছে।
উদ্ভিদৰ প্লাম্বিং ব্যৱস্থাই ইয়াৰ ভিতৰত পানী আৰু পুষ্টি পৰিবহণ কৰিবলৈ অনুমতি দিয়ে, যিয়ে উদ্ভিদৰ বৃদ্ধিত সহায় কৰে।
উদ্ভিদৰ কাণ্ডত জাইলেম নামৰ মাইক্ৰ’টিউব থাকে, যিয়ে শিপাৰ পৰা পাতলৈ পানী কঢ়িয়াই নিয়ে। এই মাইক্ৰ’টিউববোৰ পিটছ নামৰ সৰু সৰু ছিদ্ৰৰ দ্বাৰা আন্তঃসংযুক্ত হৈ থাকে। পিটছবোৰে নিশ্চিত কৰে যে পানী আৰু অন্যান্য পুষ্টিকৰ পদাৰ্থ কোনো বাধা নোহোৱাকৈ মসৃণভাৱে গতি কৰে।
বিশ্বজুৰি বিজ্ঞানীসকলে খৰাঙৰ সময়ত এই জাইলেম নলীবোৰে কেনে আচৰণ কৰে সেয়া বুজিবলৈ চেষ্টা কৰি আছে যদিও বেছি অগ্ৰগতি লাভ কৰা নাই। কম্পিউটেচনেল মডেলিং অধ্যয়নে এই জাইলেমবোৰক কঠিন পাইপ হিচাপে গণ্য কৰিছিল আৰু সেয়েহে পানীৰ নাটনিৰ সময়ত উদ্ভিদে কেনেদৰে সমন্বয় সাধন কৰে সেয়া সঠিকভাৱে দেখুৱাব পৰা নাছিল।
এই জ্ঞানৰ ব্যৱধান দূৰ কৰিবলৈ আইআইটি-জিৰ মেকানিকেল ইঞ্জিনিয়াৰিং বিভাগৰ অধ্যাপক প্ৰণৱ কুমাৰ মণ্ডলে তেওঁৰ গৱেষণা দলৰ সৈতে মিলি পৰীক্ষামূলক অধ্যয়নক বাস্তৱসন্মত থ্ৰীডি কম্পিউটাৰ চিমুলেচনৰ সৈতে সংযুক্ত কৰে।
দলটোৱে পৰীক্ষামূলকভাৱে মাত্ৰা, যান্ত্ৰিক শক্তি আৰু বেৰৰ বৈশিষ্ট্যৰ পৰিৱৰ্তনৰ লগতে পানীৰ চাপৰ সময়ত পিটৰ মুকলি অংশৰ পৰিৱৰ্তন জুখিছিল।
গৱেষণাৰ বিষয়ে ব্যাখ্যা কৰি অধ্যাপক মণ্ডলে কয়, “আমি উন্নত ইমেজিং, মাইক্ৰ’স্ক’পিক বল জোখা আৰু ৰাসায়নিক ট্ৰেকিঙৰ সহায়ত ভাৰতীয় সৰিয়হ উদ্ভিদৰ কাণ্ড অধ্যয়ন কৰিছোঁ। তাৰ পিছত আমি খৰাঙে কেনেকৈ বেৰৰ স্থিতিস্থাপকতা আৰু তৰলৰ চলাচলৰ ক্ষেত্ৰত জাইলেমক সলনি কৰে সেয়া নিখুঁতভাৱে মেপিং কৰিছোঁ। এই জোখ-মাখবোৰ বাস্তৱসন্মত থ্ৰীডি মডেল নিৰ্মাণৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই মডেলবোৰে দেখুৱাইছে যে খৰাঙৰ সময়ত পানীৰ পৰিবহণক অনুকূল কৰিবলৈ উদ্ভিদে কেনেদৰে ইয়াৰ জাইলেমক পুনৰ অভিমুখী কৰে।”
গৱেষণাৰ পৰা দেখা গৈছে যে তীব্ৰ পানীৰ নাটনিৰ সময়ত উদ্ভিদৰ ভিতৰৰ মাইক্ৰ’টিউববোৰ ঠেক হৈ পৰে আৰু পিটবোৰ সৰু হৈ পৰে, যিয়ে উদ্ভিদৰ ভিতৰত তৰল পদাৰ্থৰ প্ৰবাহৰ প্ৰতিৰোধ ক্ষমতা বৃদ্ধি কৰে। ফলত পানী কাণ্ডৰ ওপৰলৈ সহজে গতি নকৰে। ইয়াৰ ফলত উদ্ভিদৰ ওপৰৰ অংশত বাষ্পীভৱনৰ জৰিয়তে পানীৰ ক্ষয় ৰোধ হয়।
ইয়াৰ উপৰিও গৱেষকসকলে দেখিছে যে এই প্ৰক্ৰিয়াত পানীয়ে পিটবোৰৰ মাজেৰে কাষলৈ বৈ যাবলৈ আৰম্ভ কৰে, যাৰ ফলত উদ্ভিদৰ ভিতৰত পানীৰ ভাৰসাম্য বজাই ৰাখে আৰু নলীৰ নেটৱৰ্কৰ ভাঙন ৰোধ কৰে।
এই অধ্যয়নৰ বাস্তৱ প্ৰভাৱৰ বিষয়ে অধ্যাপক মণ্ডলে কয়, “এই গৱেষণাই আমাক পানীৰ অভাৱৰ পৰিস্থিতিত উদ্ভিদ কেনেদৰে জীয়াই থাকে সেয়া ভালদৰে বুজাত সহায় কৰিব। ভৱিষ্যতে এই অন্তৰ্দৃষ্টিয়ে বিজ্ঞানীসকলক অধিক খৰাং-সহনশীল আৰু অধিক দক্ষতাৰে পানী ব্যৱহাৰ কৰিব পৰা শস্যৰ জাত বিকশিত কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। এনে জ্ঞানে অধিক বহনক্ষম কৃষিত অৰিহণা যোগাব পাৰে আৰু জলবায়ু পৰিৱৰ্তনৰ সন্মুখত শস্যৰ উৎপাদনশীলতা বজাই ৰখাত সহায় কৰিব পাৰে।”
গৱেষণাৰ ফলাফলে বিজ্ঞানীসকলক খৰাং প্ৰতিৰোধী শস্যৰ জাতৰ প্ৰজনন কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। গৱেষকসকলে দাবী কৰিছে যে এই তথ্যই কৃষকসকলক পানীৰ নাটনিৰ সময়ত শস্য ৰক্ষা কৰাত, লোকচান হ্ৰাস কৰাত আৰু জলবায়ুৰ পৰিৱৰ্তনৰ দ্বাৰা প্ৰভাৱিত অঞ্চলত কৃষি উৎপাদনশীলতা বজাই ৰখাত সহায় কৰিব পাৰে।
